नवी मुंबई पोलिसांनी स्थापन केलेली दंगा नियंत्रण पोलिस ही एक विशेषीकृत युनिट आहे, जी मोठ्या प्रमाणातील सार्वजनिक अशांतता, निदर्शने, दंगे आणि नागरी अस्थिरतेच्या परिस्थितीचे व्यवस्थापन आणि नियंत्रण करण्यासाठी जबाबदार आहे. ही युनिट कमीत कमी बळाचा वापर करून अस्थिर परिस्थिती हाताळण्यासाठी प्रशिक्षित आहे, तर सार्वजनिक सुरक्षा आणि कायदा व सुव्यवस्था राखते.
दंगा नियंत्रण पोलिसची मुख्य वैशिष्ट्ये:
- विशेष प्रशिक्षण : अधिकाऱ्यांना गर्दी नियंत्रण तंत्र, नॉन-लेथल शस्त्रे (जसे की अश्रू वायू, पाण्याची तोफ आणि रबर बुलेट) आणि परिस्थिती शांत करण्याच्या तंत्रांचे प्रशिक्षण दिले जाते.
- संरक्षणात्मक सामग्री : युनिटला दंगा गियरसह सुसज्ज केले जाते, ज्यामध्ये हेल्मेट, ढाल, बॉडी आर्मर आणि लाठ्या यांचा समावेश होतो, जे त्यांना स्वतःचे संरक्षण करण्यास आणि आक्रमक गर्दीचे व्यवस्थापन करण्यास मदत करते.
- द्रुत प्रतिसाद: ही टीम आणीबाणीच्या परिस्थितीत लवकर प्रतिसाद देण्यासाठी तयार केली आहे, ज्यामुळे परिस्थिती वाढण्यापूर्वीच ती नियंत्रणात आणली जाते.
- इतर युनिट्ससह समन्वय : दंगा नियंत्रण पोलिस रॅपिड एक्शन फोर्स (RAF) आणि स्थानिक पोलिसांसारख्या इतर कायदा अंमलबजावणी संस्थांसोबत समन्वय साधून मोठ्या प्रमाणातील अशांततेचे व्यवस्थापन करते.
- समुदाय व्यस्तता : ही युनिट समुदायांशी संवाद साधून आणि तक्रारी प्रतिबंधक पद्धतीने हाताळून दंगे टाळण्यावर देखील लक्ष केंद्रित करते.
भूमिका:
दंगा नियंत्रण पोलिसची प्राथमिक भूमिका म्हणजे निदर्शने, राजकीय रॅली किंवा सांप्रदायिक तणावाच्या वेळी शांतता राखणे, ज्यामुळे जास्त बळाचा वापर न करता सार्वजनिक सुव्यवस्था कायम ठेवली जाते. ही युनिट नवी मुंबईमध्ये स्थिरता राखण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावते, विशेषत: संवेदनशील परिस्थितीत, आणि शहराच्या कायदा अंमलबजावणी चौकटीतील एक आवश्यक भाग आहे.
